Een bijna nieuwe benzineauto oprijden lijkt duurzaam, maar nieuw onderzoek zet die logica op zijn kop

In dit artikel:

Een nieuwe Amerikaanse CO₂-analyse van onderzoekers Elliott Campbell en Roland Geyer laat zien dat het soms klimaatvriendelijker kan zijn om een relatief jonge benzineauto te vervangen door een elektrische auto. In hun levenscyclusberekening tellen niet alleen uitlaatgassen mee, maar ook de productie, het energiegebruik en de recycling van beide voertuigen.

Bij een gemiddelde Amerikaanse SUV zou het vervangen van een benzineauto na slechts twee jaar door een EV de totale uitstoot met 44 procent kunnen verlagen. De extra uitstoot van de productie van de elektrische auto en vooral de batterij zou na ongeveer drie jaar zijn gecompenseerd door de lagere uitstoot tijdens het rijden. In 92 procent van de onderzochte scenario’s was elektrisch rijden gunstiger; bij een gemiddeld verbruik bedroeg het voordeel 58 procent. De uitkomsten varieerden echter sterk: van 82 procent minder tot 77 procent meer uitstoot.

De klimaatwinst ontstaat in dit model alleen wanneer de benzineauto daadwerkelijk uit het wagenpark verdwijnt. Een auto verkopen helpt veel minder als een volgende eigenaar er nog jaren mee doorrijdt. Tegelijkertijd hangt het resultaat sterk af van factoren zoals voertuiggewicht, brandstofverbruik, batterijproductie en de CO₂-intensiteit van de gebruikte elektriciteit. Een grote, onzuinige benzine-SUV is daardoor makkelijker te verslaan dan een zuinige hybride, terwijl een zware EV op vervuilende stroom minder gunstig kan uitpakken.

Andere studies komen op een later vervangingsmoment uit. Een onderzoek uit 2023 berekende in een basisscenario een omslagpunt van 8,88 jaar; met volledig hernieuwbare stroom was dat 6,55 jaar. Alleen onder zeer gunstige omstandigheden kwam vervanging na ongeveer 3,3 jaar als optimaal naar voren. Dat onderstreept dat aannames de uitkomst sterk beïnvloeden.

De Amerikaanse cijfers zijn bovendien niet rechtstreeks toepasbaar op Nederland. Het Nederlandse wagenpark, rijgedrag en stroomnet verschillen. In 2025 kwam hier 49 procent van de elektriciteitsproductie uit hernieuwbare bronnen en 48 procent uit fossiele bronnen. Zonder een Nederlandse levenscyclusanalyse is daarom niet vast te stellen of het slopen van een twee jaar oude benzineauto ook hier 44 procent uitstoot zou besparen. Bovendien is zo’n vroege vervanging financieel onaantrekkelijk. De studie zet vooral de vuistregel ter discussie dat een bestaande auto altijd zo lang mogelijk doorrijden de groenste keuze is.