Een fietser zonder licht riskeert 75 euro boete, maar bij een botsing gelden voor de automobilist heel andere regels

In dit artikel:

Fietsers die in het donker zonder de verplichte voor- en achterverlichting rijden, overtreden de verkeersregels en riskeren in 2026 een boete van 75 euro. Uit landelijk onderzoek blijkt dat ongeveer een kwart van de fietsers de verlichting niet volledig op orde heeft. In 2025 werden 42.233 boetes uitgeschreven voor fietsen zonder of met verkeerde verlichting, tegenover 34.001 in 2024. Slechte verlichting maakt fietsers bovendien moeilijk zichtbaar: 85 procent van de ondervraagde weggebruikers zegt hen daardoor geregeld over het hoofd te zien.

Bij een botsing met een auto betekent de overtreding echter niet automatisch dat de fietser alle schade zelf moet betalen. Artikel 185 van de Wegenverkeerswet beschermt fietsers en andere kwetsbare verkeersdeelnemers extra, omdat een motorvoertuig bij een ongeval doorgaans veel grotere gevolgen heeft. De automobilist kan alleen volledig aan aansprakelijkheid ontkomen als sprake is van overmacht. Daarvoor moet hij zelf geen relevante fout hebben gemaakt en moet het gedrag van de fietser zo uitzonderlijk zijn geweest dat hij daar redelijkerwijs geen rekening mee hoefde te houden. Alleen fietsen zonder licht is daarvoor meestal onvoldoende.

Bij fietsers van 14 jaar en ouder kan het ontbreken van verlichting wel als eigen schuld worden meegewogen, vooral wanneer de slechte zichtbaarheid aantoonbaar aan de botsing heeft bijgedragen. De schadevergoeding kan daardoor worden verlaagd. Zonder overmacht krijgt een volwassen fietser in beginsel echter minimaal de helft van zijn schade vergoed; afhankelijk van onder meer snelheid, zicht, locatie en het gedrag van beide partijen kan dat aandeel oplopen tot 60, 80 of 100 procent. Kinderen jonger dan 14 jaar krijgen doorgaans hun volledige schade vergoed, behalve in zeer uitzonderlijke gevallen zoals opzet.

Voor schade aan de auto geldt deze bescherming niet automatisch. De aansprakelijkheid voor bijvoorbeeld een beschadigde motorkap, spiegel of voorruit wordt afzonderlijk beoordeeld. Ook de snelheid en oplettendheid van de automobilist kunnen daarbij een rol spelen. De WA-verzekering van het motorvoertuig vergoedt normaal gesproken de schade van de fietser; de dekking voor de eigen auto hangt af van de autoverzekering en de mogelijkheid de schade op de fietser te verhalen.

Na een ongeval zijn foto’s, getuigenverklaringen en informatie over de verlichting belangrijk. Bij letsel moet uiteraard eerst medische hulp worden ingeschakeld. Zonder licht fietsen blijft dus een overtreding, maar het neemt de wettelijke bescherming van de fietser niet weg.