Europese leiders bijeen op kasteel in België om wildgroei aan regels en bureaucratie te bestrijden
In dit artikel:
In het middeleeuwse kasteel Alden Biesen kwamen Europese regeringsleiders onlangs samen voor een informele top om de economische toekomst van de EU te bespreken. Aanleiding is groeiende zorg over de concurrentiekracht van Europa: bedrijven kampen met hoge energiekosten en oude, versnipperde regelgeving, terwijl buitenlandse concurrenten profiteren van protectionistische maatregelen uit de VS en massale staatssteun uit China.
Centrale klacht is dat de interne markt in de praktijk nog steeds een bureaucratisch doolhof is. Als voorbeeld noemde Europese Commissievoorzitter Ursula von der Leyen het praktische probleem dat een vrachtwagen in België 44 ton mag vervoeren, maar bij de Franse grens ineens aan een internationale norm van 40 ton moet voldoen — met extra kosten en inefficiëntie tot gevolg. Even schrijnend zijn verouderde communicatieregels: sommige grensoverschrijdende procedures vereisen nog steeds faxverkeer, een anachronisme in het tijdperk van AI en 5G. Volgens het IMF wegen die interne belemmeringen economisch zo zwaar dat ze vergelijkbaar zijn met een invoerheffing van ongeveer 44 procent.
Als reactie pleiten oud-premiers Mario Draghi en Enrico Letta voor ingrijpende hervormingen: meer kapitaalmarktharmonisatie en de invoering van een zogeheten 28ste regime — een overkoepelend, EU-breed regelgevend kader waardoor bedrijven met één digitale registratie in heel de Unie zouden kunnen werken. Dat moet klusjes als verschillende nationale formulieren en tegenstrijdige standaarden overbodig maken.
Tegelijkertijd botst het plan op politieke verdeeldheid. Frankrijk wil strenger Europees beleid dat bedrijven die staatssteun ontvangen ertoe verplicht om investeringen in Europa te houden; kleinere handelslanden zoals België en Duitsland vrezen dat zo’n koers omslaat in protectionisme en internationale handel schaadt. De frustratie over traagheid is zo groot dat sommige landen bereid zijn met een kopgroep vooruit te gaan zonder unanimiteit.
Kortom: er is breed draagvlak voor minder regels en meer eenheid om de interne markt echt af te maken, maar nationale belangen, verdeeld politieke visies en de praktische uitvoering vormen grote obstakels terwijl internationale concurrenten doorrammen.