Goedkope Chinese auto's zetten Europa onder druk, maar één belangrijk voordeel ligt nu onder vuur

In dit artikel:

De lage prijzen van Chinese auto’s zetten Europese fabrikanten onder druk, maar over de oorzaak daarvan bestaat steeds meer discussie. Duitse politici, onder wie bondskanselier Friedrich Merz, wijzen op een bewust ondergewaardeerde renminbi, goedkope export en forse Chinese staatssteun. Volgens die redenering krijgen Chinese bedrijven daardoor een kunstmatig voordeel op de Europese markt.

Een onderzoek van het Amerikaanse ministerie van Financiën spreekt die valutaverklaring gedeeltelijk tegen. In de vier kwartalen tot en met december 2025 voldeed geen enkele grote handelspartner, inclusief China, aan de Amerikaanse criteria voor valutamanipulatie. Washington vindt de Chinese munt niet per se correct gewaardeerd: China blijft op de Monitoring List staan vanwege gebrekkige transparantie en mogelijk ingrijpen om een stijging van de renminbi tegen te houden. Maar onderwaardering is niet hetzelfde als doelbewuste manipulatie.

Het IMF noemt de zwakke Chinese binnenlandse vraag en de vrijwel nulinflatie in 2025 als alternatieve verklaring. Doordat prijzen in China minder stegen dan in andere landen, daalde de reële wisselkoers en werden Chinese producten internationaal concurrerender, zonder dat daarvoor directe valuta-interventie nodig was.

Voor de beschuldiging van staatssteun is het bewijs sterker. Uit een OESO-onderzoek naar 525 grote bedrijven blijkt dat Chinese ondernemingen tussen 2005 en 2024 gemiddeld drie tot acht keer meer overheidssteun ontvingen dan bedrijven in OESO-landen. Volgens het model kan bijna 60 procent van de wereldwijde marktaandeelgroei van Chinese bedrijven door subsidies worden verklaard.

De Europese Commissie concludeerde eerder dat Chinese elektrische auto’s van oneerlijke subsidiëring profiteerden. Daarom gelden sinds eind 2024 extra Europese importheffingen van 7,8 tot 35,3 procent, die ook in 2026 van kracht zijn. De concurrentiedruk op Volkswagen, BMW, Mercedes en andere Europese merken blijft echter bestaan. Voor Europa ligt de stevigste juridische basis voor maatregelen bij aantoonbare subsidies, niet automatisch bij de aanname dat China zijn munt bewust goedkoop houdt.