Grootschalige smartphone-controles op komst: buurland pakt afleiding achter het stuur keihard aan
In dit artikel:
Vanaf april 2026 voert de Duitse autoclub ACE een omvangrijke meetactie uit om smartphonegebruik achter het stuur in kaart te brengen. Ruim 700 vrijwilligers bemannen meer dan 250 observatieposten bij drukke kruispunten door heel Duitsland, onder het motto "Kopf hoch!"—om harde cijfers te verzamelen over afleiding onderweg. Tijdens een proef in Frankfurt werden in een halfuur 207 voertuigen bekeken; 14 bestuurders (ruim 7%) zaten met een telefoon in de hand, zowel rijdend als stilstaand voor een rood licht.
Politie en verkeersdeskundigen waarschuwen dat de gevolgen ernstig worden onderschat. Twee seconden naar een scherm kijken betekent bij 50 km/u al zo’n 28 meter “blind” rijden; bij 30 km/u is dat nog 17 meter. De Duitse politie schat dat afleiding de oorzaak is van ongeveer één op de tien ongevallen met letsel, en dat het bedienen van een scherm de kans op een aanrijding tot wel vijftig keer kan vergroten.
De Duitse aanpak sluit aan bij vergelijkbare problemen in Nederland. Volgens de SWOV vielen er in 2024 675 verkeersdoden en 7.800 ernstig gewonden; een structurele daling ontbreekt. Observaties wijzen uit dat gemiddeld 5% van de automobilisten en 8% van fietsers hun telefoon vasthouden tijdens het rijden. Juridisch is er wel een verschil: in Duitsland kun je al bij stilstand voor een rood licht een boete en strafpunt krijgen, terwijl de Nederlandse wet alleen geldt zodra het voertuig in beweging is. In Nederland kost mobiel gebruik tijdens het rijden een boete van circa €440; stilstaand in de file of bij rood mag je formeel je telefoon vasthouden, al raden experts dat sterk af.
Veilig Verkeer Nederland wijst op FOMO (fear of missing out) als drijfveer en stelt dat ongeveer de helft van de 10 miljoen smartphonebezitters in Nederland weleens hun toestel gebruikt in het verkeer. Lezen of typen vergroot het ongevalsrisico met een factor 2,5. VVN en partners promoten de MONO-aanpak en praktische maatregelen: zet je telefoon op 'niet storen', leg hem buiten bereik tijdens het rijden, plan routes en stops van tevoren en stap veilig uit bij noodzakelijk gebruik. De Duitse controles moeten een spiegel zijn voor alle Europese weggebruikers: dat bericht kan echt wachten, de overstekende fietser niet.