Kabinet werkt aan helmplicht voor jongeren op e-bikes: de regeling gaat verder dan alleen fatbikes

In dit artikel:

Het kabinet werkt aan een helmplicht voor iedereen jonger dan 18 jaar die op een elektrisch ondersteunde fiets of een aangewezen licht elektrisch voertuig rijdt. De regel is dus niet specifiek gericht op fatbikes: ook gewone e-bikes en bepaalde e-steps vallen eronder. Volgens het ontwerpbesluit is 1 september 2027 de beoogde ingangsdatum, maar die staat nog niet vast. Het voorstel moet dit najaar naar de Tweede Kamer en is nog niet definitief.

De verplichting geldt ook voor minderjarige passagiers. Een kind dat achterop bij een ouder op een elektrische fiets zit, moet straks dus een helm dragen, terwijl de volwassen bestuurder dat op basis van leeftijd niet hoeft. Voor kinderen jonger dan 15 maanden die liggend in een geschikt beveiligingssysteem worden vervoerd, is een uitzondering opgenomen. De precieze eisen aan de goedgekeurde helm volgen later.

Het kabinet kiest voor een brede regeling omdat een fatbike juridisch en praktisch moeilijk scherp van andere e-bikes te onderscheiden is. Fabrikanten kunnen technische kenmerken aanpassen en een grens op basis van uiterlijk is voor handhavers lastig te controleren. VeiligheidNL registreerde 301 bezoeken aan de spoedeisende hulp na fatbikeongevallen in 2024. Ook nam onder 12- tot en met 17-jarigen het aantal bezoeken wegens hersenletsel na een ongeval met een elektrische fiets tussen 2020 en 2024 sterk toe. Volgens SWOV kan een fietshelm de kans op ernstig hoofd- of hersenletsel bij een val of botsing gemiddeld met ongeveer 60 procent verminderen.

Naast de brede helmplicht wil minister Vincent Karremans van Infrastructuur en Waterstaat mogelijk een aparte juridische categorie voor fatbikes invoeren. Daarmee zouden onder meer een minimumleeftijd en fatbikevrije zones mogelijk worden. Welke fietsen precies onder die categorie vallen en welke leeftijdsgrens gaat gelden, moet nog worden vastgesteld.

Tot de nieuwe regels ingaan, verandert er niets voor legale e-bikes en fatbikes: een algemene minimumleeftijd en helmplicht bestaan nog niet. Een gewone e-bike mag maximaal 250 watt continuvermogen hebben, moet trapondersteuning bieden en die ondersteuning uiterlijk bij 25 kilometer per uur beëindigen. Een motor mag zonder meetrappen alleen tot 6 kilometer per uur ondersteunen. Voor speedpedelecs geldt al een helmplicht. VeiligheidNL steunt een brede aanpak, terwijl de Fietsersbond waarschuwt dat een algemene plicht ook jongeren treft die e-bikes voor lange schoolritten gebruiken.