Van Tony Soprano tot de Nissan Qashqai: zo werd de SUV de populairste auto van onze tijd

In dit artikel:

SUV’s waren ooit vooral terreinwagens en werkpaarden, maar groeiden uit tot populaire gezins- en statussymbolen. In de Verenigde Staten versnelde die ontwikkeling in de jaren negentig. Modellen als de Ford Explorer en Jeep Grand Cherokee boden gezinnen een hoge zit en robuuste uitstraling, zonder dat zij daadwerkelijk offroad hoefden te rijden. Met luxemodellen als de Lincoln Navigator en Cadillac Escalade werd de SUV bovendien een zichtbaar statussymbool. De Chevrolet Suburban en Escalade van Tony Soprano in The Sopranos weerspiegelden die omslag, al was de serie uit 1999 niet de oorzaak ervan.

De Amerikaanse SUV-formule was aanvankelijk te groot voor Europa. Europese automobilisten wilden wel een hogere zit, gemakkelijke instap, extra ruimte en een stoer uiterlijk, maar niet noodzakelijk een zware motor, vierwielaandrijving of serieuze terreincapaciteiten. Nissan speelde daarop in met de Qashqai, die begin 2007 op de Europese markt verscheen. Het model combineerde het formaat en de techniek van een compacte gezinsauto met de hogere carrosserie en uitstraling van een SUV.

De Qashqai werd een groot succes: de vraag lag hoger dan verwacht en Nissan moest de productie uitbreiden. Van de eerste drie generaties zijn uiteindelijk meer dan 6,5 miljoen exemplaren verkocht. Andere fabrikanten volgden snel met compacte en middelgrote crossovers, zoals de Volkswagen Tiguan, Peugeot 3008, Renault Captur, Kia Sportage, Hyundai Tucson en Volkswagen T-Roc. Deze modellen gingen een steeds groter deel van de markt voor hatchbacks, MPV’s en stationwagens overnemen.

Daarbij verloor het begrip SUV zijn oorspronkelijke betekenis. Veel moderne crossovers delen hun techniek met gewone personenauto’s, hebben alleen voorwielaandrijving en komen in de praktijk zelden verder dan een stoeprand of onverharde oprit. Voor kopers zijn vooral de hoge zit, instap, ruimte en uitstraling belangrijk.

In 2024 was 54 procent van de nieuwe personenauto’s in Europa een SUV. In Nederland steeg het gezamenlijke aandeel van SUV’s en MPV’s volgens de RVO van 22 procent in 2015 naar 61 procent in 2024. De ontwikkeling begon zichtbaar in Amerikaanse buitenwijken, maar werd door de Qashqai aangepast aan Europese afmetingen en omstandigheden. Daardoor is de SUV inmiddels op Nederlandse parkeerplaatsen eerder regel dan uitzondering.